Vertaal/Translate/Select your language

Vinaora Visitors Counter

534154
Vandaag
Gisteren
Deze week
Vorige week
Deze maand
Vorige maand
Alles
274
778
274
74183
16057
20533
534154

Your IP: 54.224.118.247
2018-10-21 07:03

“Heystekke” in Zuid-Afrika - deel 6

 

Seuns van Doornkom, Klipfontein, Leeuwdoorns, Lisbon, Vaalkop en Waaikraal

 

Antonie (Antoon) Marius Heystek

 

Op Heystekrand, Rustenburg werd op de 1e augustus 1872 Antonie Marius Heystekgeboren. Hij was een half broer van Joost Heijstek. Antonie groeide niet op in het ouderlijke gezin maar bij Johannes Lodewikus Kruger, een neef van president Paul Kruger. Als jonge zoon heeft hij later ook ingewoond bij de president en diens vrouw Gezina. In Pretoria ging hij op school.

 

Net als zijn broer Joost is ook Antonie tweemaal in het huwelijk getreden. De datum van het eerste huwelijk is niet achterhaald, maar het zal voor 1894 zijn geweest. Hij huwde Louisa Jacoba Duvenhage. Voor zover bekend is het huwelijk kinderloos gebleven. Louisa overleed in 1896.

Een half jaar na het overlijden van zijn eerste vrouw trouwt Antoon de dan zeventien jarige Aletta Johanna Elizabetha Botes. Door een half jaar te wachten voldeed hij aan artikel 9 uit de Huwelijks Ordonnantie van 1871, waarin is vastgelegd dat een weduwnaar eerst na drie maanden na het overlijden van zijn vrouw opnieuw mag trouwen.

Zijn vrouw zal achttien keer zwanger van hem worden.

 

·         Jan (1898-1948)

·         Alettha Johanna Elizabeth (1899-1971)

·         Barend Hendrik (1900-1981)

·         Antonie Marius (1903-1981)

·         Nomens nescio (1903) levenloos geboren

·         Petrus Jacobus (1904-1948)

·         Hester Maria Aletta (1905-?)

·         Johan Roza (1907-1952)

·         Sarel Fredrik (1908-?)

·         Johannes Lodewikus Kruger (1910-?)

·         Andries Stefanus (1911-?)

·         Geertruida Magdalena (1912-?)

·         Aletta Sophia Malherbe (1914-?)

·         Joseph Johannes Fourie (1915-1999)

·         Eliza (1917-1981)

·         Daniël Johannes (1918-?)

·         Anthonie Johannes Christoffel (1919-1960)

·         Andries Stephanis Lourens Kruger (1925-?)

 

Hij diende bij een artilleriekorps en werd overgeplaatst naar de Politie. Het speelde in de tijd van de Von Veltman affaire die de gemoederen in Afrika danig bezig hielden. Later zou hij het brengen tot “Hoofdspeurder” bij de Geheime Dienst van de oude republiek.

Bekend is ook dat A.M. Heystek tot de privé lijfwacht van President Kruger behoord. Hij heeft de president tijdens een aanslag beschermd. Een terecht tevreden president Kruger beloonde hem daarvoor met een gouden horloge en een zwaard.

Na het uitbreken van de Anglo-Boerenoorlog, werd Antonie Marius, die adjudant van generaal Beyers was geworden, door de Z.A.R.-regering naar Natal gezonden om ter plaatse de aankomst en de bewegingen van de Engelse troepen in de gaten te houden. Dat bleef niet onopgemerkt. Een man die zich had voorgedaan als een “vriend van de familie”, lichtte de Engelsen in over zijn activiteiten. Dat had vervelende consequenties voor zijn vrouw in kinderen. In eerste instantie werd hun door de Engelsen in Pretoria huisarrest opgelegd. Om te voorkomen dat zij toch op de een of ander wijze informatie naar haar man zou doorsturen, werd het gezin naar het Howick concentratiekamp in KwaZulu-Natal gezonden. Bekend geworden is dat daar tientallen personen stierven. Ter nagedachtenis is een monument opgericht. Daarop staan vele familienamen die ook in de Heijstek-familiestamboom voorkomen.

Tijdens de oorlog werd er een soldaat in het ouderlijk huis ingekwartierd. Om onduidelijke redenen ging deze persoon de tuin van het huis spitten. Daarbij stuitte hij op het zwaard dat Antoon tijdens zijn dienst bij de Artillerie had gedragen en door zijn vrouw uit voorzorg was begraven. Antoon had aanvankelijk in huis twee revolvers met zilverbeslag. Deze had hij ooit een keer als een geschenk ontvangen. Zijn vrouw Aletta wist niet wat ze er mee aan moest en heeft ze ooit in een steengroeve laten weggooien.

 

 

Gedurende de oorlogsjaren gebeurde er veel. Zo stuurde Barend Hendrik Botes (schoonvader van A.M.) eens een paar schoenen naar het slagveld voor zijn zoon Sarel Frederik. Dat werd door de Britten niet gewaardeerd. Zij namen Barend Hendrik krijgsgevangen en deporteerden hem naar Ceylon alwaar hij kwam te overlijden.

Ondanks alle ontberingen overleven Louisa en haar kinderen het concentratiekamp. Hetzelfde geldt voor Antonie die zich na de oorlog met zijn vrouw en kroost kon verenigen. Hij kwam weer thuis met vele verhalen. Zoals die over generaal Beyers die eens door een kogel werd getroffen maar dat deze smoorde in het zakbijbeltje dat hij in een borstzak ter hoogte van zijn hart droeg. Zo overleefde hij. Een ander verhaal haalde hij ooit op over een incident met een militaire trein. Bij het baanvak waren springstoffen aangebracht. In plaats van een trein met militairen, passeerde er een trein die vol zat met vrouwen en kinderen op weg naar het concentratiekamp in Nylstroom. De trein passeerde zonder dat er iets gebeurde. Korte tijd later passeerde er wel een trein met militairen, deze ontspoorde. Volgens Antonie Marius was zijn broer Joost daar de commandant van de Boerenkrijgers!

 

De Engelse waren duidelijk niet blij met de activiteiten waarvoor Antonie verantwoording droeg. Hij werd vogelvrij verklaard. “Op zijn hoofd” werd een beloning uitgeschreven van £200. Voor die tijd een aanzienlijk bedrag.

 

 

Wordt vervolgd

 

Lees ook:

“Heystekke” in Zuid-Afrika – deel 1

“Heystekke” in Zuid-Afrika – deel 2

“Heystekke” in Zuid-Afrika - deel 3

“Heystekke” in Zuid-Afrika - deel 4

“Heystekke” in Zuid-Afrika - deel 5

 
 

Plaats reactie


Beveiligingscode
Vernieuwen